Dlaczego warto wstąpić do klastra organizowanego przez SRW RP? Wyczerpujących odpowiedzi udzielamy w poniższym tekście oraz artykule poświęconym klastrowi francuskich przedsiębiorców i naukowców. Warto przeczytać, zastanowić się i śmiało wejść w struktury pierwszego polskiego klastra mięsnego. Od ponad roku Stowarzyszenie Rzeźników i Wędliniarzy RP rozwija nowatorską inicjatywę Klastra Przemysłu Mięsnego na Rzecz Jakości i Innowacyjności. Strategicznym celem tworzonego konsorcjum branżowego jest wzmocnienie pozycji konkurencyjnej polskich przedsiębiorstw z branży mięsnej, zwłaszcza małych i średnich, jako tych najbardziej narażonych na negatywne skutki procesów związanych z globalizacją rynków.

Jednym z najważniejszych wyzwań, któremu chce sprostać klaster, ma być stworzenie wspólnego znaku towarowego gwarantowanego na wyroby mięsno-wędliniarskie w kategorii premium. Cel jest ambitny, gdyż znak ten w założeniu miałby stać się swoistym „okrętem flagowym” branży mięsnej i w ten sposób uporządkowałby kwestię pozytywnego wizerunku dobrych i smacznych polskich wędlin w oczach konsumentów w kraju, na jednolitym rynku europejskim i w świecie.
Podejście to związane jest z kolejnym podjętym celem strategicznym klastra – zorganizowaniem profesjonalnej promocji eksportu wyrobów mięsno-wędliniarskich, począwszy od roku 2012, czyli od niepowtarzalnej okazji marketingowej, jaką będą mistrzostwa Euro 2012. Do wykorzystania w tym zakresie są nie tylko Fundusze Promocji, w połączeniu z instrumentem wsparcia, administrowanym przez Agencję Rynku Rolnego, ale również „Paszport do eksportu” (PO IG, Działanie 6.1.) oraz „Promocja polskiej gospodarki (PO IG, Działanie 6.5.).
Z realizacją celów strategicznych klastra wiąże się konieczność opracowania, wdrożenia i wypromowania przez klaster ściśle określonego dobrowolnego standardu jakości, inaczej – normy branżowej – z precyzyjną specyfikacją kryteriów na każdym etapie „od pola do stołu” tak, aby zapewnić konsumentom przejrzystość procesów w łańcuchu wartości i powtarzalnej jakości. Jedną z planowanych w ramach klastra inwestycji ma być uruchomienie w Warszawie najnowocześniejszego z możliwych laboratorium branżowego, mającego służyć uczestniczącym w klastrze firmom w systematycznym monitorowaniu jakości surowców i wyrobów gotowych, czyli w praktycznym przestrzeganiu dobrowolnego standardu jakości. Inwestycja ta może być sfinansowana w 100 procentach ze środków wsparcia, pod warunkiem złożenia stosownego wniosku do Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości. Pracuje już nad tym grupa robocza ds. przygotowania studium wykonalności i wniosku. Maksymalny poziom wsparcia wynosi 22 mln zł, z tego 20 mln na same inwestycje. Uczestnicy klastra będą mogli korzystać z takiego laboratorium na zasadach nierynkowych, tzn. ceny za usługi będą niższe niż w laboratoriach komercyjnych.
Grupa robocza ds. opracowania strategii klastra rozważa również uruchomienie – na początek jednej, a docelowo kilku – placówek promocji innowacyjnych wyrobów mięsnych w największych aglomeracjach, z wykorzystaniem wcześniej przyjętego wspólnego znaku towarowego gwarantowanego. Placówki te miałyby być miejscami promocji nowych innowacyjnych produktów członków klastra, a także miejscami przeprowadzania degustacji i konsumenckich badań rynkowych. Taka inwestycja również mogłaby liczyć na sfinansowanie z tej samej puli środków wsparcia, co planowane laboratorium branżowe.
Bardzo ważnym celem strategicznym – choć wciąż jeszcze niedocenianym, i to w środowisku zarówno naukowym, jak i przemysłowym – będzie lepsze powiązanie instytucji naukowo-badawczych i samych naukowców z rzeczywistymi potrzebami badawczymi przedsiębiorstw przemysłu mięsnego. Klaster ma być swoistą platformą wykuwania wspólnych projektów, które potem będą realizowane, a ich rezultaty – wdrażane niezwłocznie do praktyki. Do tej pory takiej współpracy niestety nie ma. Inicjatywa klastrowa może w tym pomóc, a wzorce tego rodzaju współdziałania zostały już podpatrzone we Francji (patrz: następny artykuł).

Do klastra wstąpić mogą:
•    przedsiębiorstwa produkujące i przetwarzające mięso,
•    przedsiębiorstwa zaopatrujące przemysł mięsny w urządzenia, dodatki, inne środki produkcji,
•    instytucje naukowo-badawcze,
•    instytucje lub podmioty doradcze, szkoleniowy, edukacyjne, itp.,
•    społeczne organizacje branżowe,
•    samorządy terytorialne, szczególnie urzędy marszałkowskie,
•    każdy inny podmiot lub instytucja, która chce przyczyniać się do rozwoju branży mięsnej w Polsce.
W celu promocji idei uczestnictwa w tworzonym klastrze Stowarzyszenie Rzeźników i Wędliniarzy RP, jako główny koordynator inicjatywy, przygotowuje 2-dniową ogólnopolską konferencję, mającą na celu przedstawienie szczegółów, dotyczących proponowanej formuły współpracy klastrowej. O dokładnym terminie Stowarzyszenie będzie powiadamiać z wykorzystaniem dostępnych mediów i kanałów komunikacji. Warto nadmienić, że w pierwszym dniu konferencji przewidywane są wystąpienia ekspertów z francuskiego klastra InnoViandes, którzy na swoim przykładzie zaprezentują sposób funkcjonowania już rozwiniętej struktury klastrowej.
Aby zostać członkiem klastra tworzonego przy Stowarzyszeniu Rzeźników i Wędliniarzy RP, należy skontaktować się z Zarządem Stowarzyszenia, który poinformuje o procedurze i warunkach przyjęcia.

Bogusław Barański

www.srw.org.pl